Рубрика: Կենսաբանություն

Ցիտոպլազմա, Բջջի հիմնական օրգանոիդները.

Ցիտոպլազման անգույն, լույսի ճառագայթները ուժեղ բեկող սպիտակուցների և այլ օրգանական նյութերի կոլոիդային լուծույթ է և իր խտությամբ հիշեցնում է թանձր հեղուկ՝ իր մածուցիկությամբ մոտ գլիցերինին։ Կազմված է մեմբրաններից և օրգանոիդներից, որոնց միջակա տարածությունը լցված է ցիտոպլազմայի մատրիքսով՝ հիալոպլազմայով։ Վերջինս որոշակի պայմաններում կարող է փոխակերպվել ավելի պինդ, կարծր վիճակի՝ հել և նորից վերափոխվել հեղուկի՝ զոլ:

Խտության այս փոփոխությունը նպաստում է՝

  • ներբջջային նյութերի տեղաշարժմանը
  • միջբջջային նյութափոխանակությանը
  • օրգանոիդների միջև ստեղծում է ֆիզիկոքիմիական և ֆերմենտային կապեր։

Ցիտոպլազման կազմված է՝

  • Ավելի պինդ՝ պլազմոգել կամ էկտոպլազմա
  • Ավելի հեղուկ՝ պլազմոզոլ կամ էնդոպլազմա։

Ի տարբերություն էլեկտրոնային մանրադիտակի, սովորական լուսային մանրադիտակի տակ հնարավոր չէ տարբերել էկտոպլազման էնդոպլազմայից։ Ցիտոպլազմայի հիմնական զանգվածն ունի մանրահատիկավոր կազմություն, և նրանում գտնվում են շատ բարակ թելիկներ՝ ֆիբրիլներ, որոնք ստեղծում են ցանցանման գոյացություններ։ էլեկտրոնային մանրադիտակի տակ երևում են թիթեղանման կառուցվածքներ կամ 3-4 նմ հաստությամբ զույգերով դասավորված թաղանթներ, որոնք առաջացնում են տափակ ճյուղավորված խողովակներ՝ ռետիկուլում։ Դա էնդոպլազմային ցանցն է: Ցիտոպլազման արտաքինից սահմանազատված է բջջային մեմբրանով՝ պլազմոլեմայով, իսկ ներսից կորիզաթաղանթով։ Բուսական բջիջներին հատուկ է նաև ներքին՝ բջջահյութը սահմանազատող մեմբրանը, որն առաջացնում է վակուոլ։ Ցիտոպլազման ընդունակ է շարժման։ Ցիտոպլազմայում կարող են կուտակվել տարբեր նյութեր։ Դրանք կոչվում են ներառուկներ, որոնք ցիտոպլազմայի ոչ մշտական կառուցվածքներ են։ Ցիտոպլազման ունի որոշակի ռեակցիա, բջիջների մեծ մասում այն թույլ հիմնային է:

Цитоплазма — Википедия

Օրգանոիդներ կամ օրգանելներ  կոչվում են ցիտոպլազմայի մասնագիտացված մասերը, որոնք ունեն որոշակի կառուցվածք և կատարում են բջջի այս կամ այն գործառույթը։ Էլեկտրոնային մանրադիտակի օգնությամբ պարզվել են օրգանոիդների կառուցվածքի բոլոր մանրամասները։

Օրգանոիդներն են՝

Ֆունկցիաներ.

Կատարում են զանազան ֆունկցիաներ։ Տարբերում են՝

կատարում են սնունդը որսալու, բջիջ տեղափոխելու և մարսելու ֆունկցիա (մարսողական վակուոլները), ներզատական և արտազատական օրգանելներ։

Рубрика: Կենսաբանություն

Սպիտակուցներ

Կենդանի օրգանիզմներում սպիտակուցների գործառույթները բազմազան են։ Սպիտակուց Ֆերմենտները կատալիզում են օրգանիզմում ընթացող կենսաքիմիական ռեակցիաները և կարևոր դեր են խաղում նյութափոխանակության մեջ։ Որոշ սպիտակուցներ կատարում են կառուցվածքային և մեխանիկական գործառույթ՝ առաջացնելով բջջային կմախքը: Սպիտակուցները կարևոր դեր են կատարում նաև բջիջների ազդանշանային համակարգում,իմունային պատասխանում իմունային պատասխանում  և բջջային ցիկլում :

Սպիտակուցները մարդու և կենդանիների սննդի կարևոր մասն են կազմում (միս, թռչնամիս, ձուկ, կաթ, ընկուզեղեն, ընդավոր, հացահատիկային բույսեր, քանի որ այս օրգանիզմներում սինթեզվում է միայն անհրաժեշտ սպիտակուցների մի մասը։ Մարսողության գործընթացում սննդի մեջ պարունակվող սպիտակուցները քայքայվում են մինչև ամինաթթուներ, որոնք հետագայում օգտագործվում են սպիտակուցի կենսասինթեզում՝ օրգանիզմի սեփական սպիտակուցների սինթեզի համար, կամ քայքայման գործընթացը շարունակվում է էներգիա ստանալու համար։

Рубрика: Կենսաբանություն

Նուկլեինաթթու

Նուկլեինաթթու, բարձրամոլեկուլային օրգանական միացություն, կենսոպոլիմներ , որը կազմված է նուկլեոտիդներ։ Նուկլեինաթթուներ դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթուն ԴՆԹ և ՌՆԹ Պարունակվում են բոլոր օրգանիզմների բջիջներում ։ Տարբերում են նուլեինաթթուների 2 գլխավոր տիպ՝ ռիբոնուկլեինաթթուներ (ՌՆԹ) և դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթուներ (ԴՆԹ)։ Նուկլեինաթթուների մոլեկուլները,նուկլեոտիդներից բաղկացած, երկար պոլիմերային շղթաներ են։ԴՆԹ-ի կազմի մեջ որպես ածխաջուր մտնում է ռիբոզը, իսկ ազոտային հիմքերն են՝ ադենինը,գուանինը և ուրացիլը, իսկ ԴՆԹ-ն կազմում են համապատասխանաբար դեզոքսիռիբոզը և ադենինը, գուանինը, ցիտոզինը, թիմինը։ Նուկլեինաթթուներում փոքր քանակությամբ հանդիպում են նաև պուրինների և պիրիմիդինների այլ ածանցյալներ՝ մինորային թթվեր։

կենսոպոլիմներ առկա են բոլոր կենդանի օրգանիզմների բջիջներում։ Նրանք կարևորագույն դերն ունեն ժառանգական ինֆորմացիայի պահպանման, փոխանցման և իրականացման մեջ։

Рубрика: Կենսաբանություն

ԴՆԹ,ՌՆԹ

ԴՆԹ.

1.Նկարագրել ԴՆԹի կառուցվածքը, համեմատել ՌՆԹի հետ՝ նշելով կառուցվածքային և ֆունկցինալ տարբերությունները։

Բոլոր կենդանի օրգանիզմների և որոշ վիրուսների զարգացման և կենսագործունեության գենետիկական հրահանգները պարունակող նուկլեինաթթու։ Վերջինները, սպիտակուցներն ու ածխաջրերը կյանքի համար անհրաժեշտ երեք կարևորագույն մակրոմոլեկուլներն են։ ԴՆԹ-ի մոլեկուլները սովորաբար կրկնակի պարույրներ են՝ կազմված երկու երկար կենսապոլիմերներից, որոնք էլ իրենց հերթին կազմված են նուկլեոտիդներից։ Յուրաքանչյուր նուկլեոտիդ կազմված է ազոտային հիմքից (գուանին (G, Գ), ադենին (A, Ա), թիմին (T, Թ) և ցիտոզին (C, Ց)), ածխաջրից (դեզօքսիռիբոզ) և ֆոսֆորական թթվի մնացորդներից։ ԴՆԹ-ի մոլեկուլների հիմնական դերը տեղեկատվության երկարատև պահպանումն է։ ԴՆԹ-ի այն հատվածները, որոնք ծածկագրում են սպիտակուցներ, կոչվում են գեներ, իսկ ԴՆԹ-ի չծածկագրող հատվածներն ունեն կառուցվածքային նշանակություն կամ մասնակցում են ծածկագրող հատվածների ակտիվության կարգավորմանը։

ԴՆԹ-ի երկու շղթաներն ընթանում են միմյանց հակառակ ուղղությամբ, որի պատճառով համարվում են հակազուգահեռ դասավորված։ ԴՆԹ-ի որևէ ծայրում շղթաներից մեկի 3′ ծայրն է, մյուսի՝ 5′ ծայրը։ Դեզօքսիռիբոզին միանում է 4 տեսակի ազոտային հիմքերից որևէ մեկը[1]։ Հենց այս 4 ազոտային հիմքերի հաջորդականությունն էլ ապահովում է ինֆորմացիայի գաղտնագրումը։ Ինֆորմացիան պահպանվում է գենետիկական ծածկագրի միջոցով, իսկ ծածկագիրը հետագայում փոխակերպվում է ամինաթթուների հաջորդականության։ ԴՆԹ-ի շղթաներից մեկի հիման վրա միաշղթա նուկլեինաթթվի՝ ՌՆԹ-ի սինթեզի պրոցեսն անվանվում է տրանսկրիպցիա, իսկ ի-ՌՆԹ-ի կաղապարի վրա ամինաթթուների հաջորդականության սինթեզը՝ տրանսլյացիա։

ՌՆԹ.

բոլոր կենդանի օրգանիզմներում պարունակվող երեք հիմնական մակրոմոլեկուլներից մեկը (մյուս երկուսը ԴՆԹ-ն և սպիտակուցներն են)։ Այնպես, ինչպես ԴՆԹ-ն, ՌՆԹ-ն նույնպես կազմված է նուկլեոտիդների շղթայից[1]։ Յուրաքանչյուր նուկլեոտիդ կազմված է ազոտային հիմքիցմիաշաքարից (ռիբոզ) և ֆոսֆատային խմբից։ Նուկլեոտիդների հաջորդականության շնորհիվ ՌՆԹ-ն կարողանում է գաղտնագրել գենետիկական ինֆորմացիան։ Բոլոր բջջային օրգանիզմներն օգտագործում են իՌՆԹ-ն՝ սպիտակուցների սինթեզը ծրագրավորելու համար։

Բջջային ՌՆԹ-ն առաջանում է տրանսկրիպցիայի արդյունքում, որը ԴՆԹ-ի կաղապարի հիման վրա իրականացվող ՌՆԹ-ի ֆերմենտատիվ սինթեզն է։ Այս գործընթացն իրականանում է հատուկ ֆերմենտների՝ ՌՆԹ-պոլիմերազների միջոցով։ Տրանսկրիպցիայի արդյունքում առաջացած ՌՆԹ-ները հետագայում մասնակցում են սպիտակուցի կենսասինթեզին, որն իրականացնում են ռիբոսոմները։ Տրանսկրիպցիայից հետո մյուս ՌՆԹ-ները ենթարկվում են քիմիական ձևափոխությունների և կախված ՌՆԹ-ի տեսակից՝ առաջացնում երկրորդային և երրորդային կառուցվածքներ։

Միաշղթա ՌՆԹ-ները բնութագրվում են տարածական կառուցվածքներով, որտեղ շղթայի նույն նուկլեոտիդային հաջորդականությունները կապված են միմյանց հետ։ Որոշ բարձրակառուցվածքային ՌՆԹ-ներ, օրինակ՝ փՌՆԹ-ները, մասնակցում են սպիտակուցի կենսասինթեզին, ծառայում են կոդոնների ճանաչմանը և համապատասխան ամինաթթվի տեղափոխմանը սպիտակուցի սինթեզի վայր, իսկ ռՌՆԹ-ները կազմում են ռիբոսոմի հիմնական կառուցվածքային միավորը։

ՌՆԹ-ի ֆունկցիաները չեն սահմանափակվում միայն տրանսլյացիայում ունեցած նրանց դերով։ Փոքր կորիզային ՌՆԹ-ները, օրինակ, մասնակցում են էուկարիոտների իՌՆԹ-ների սփլայսինգին։

Рубрика: Կենսաբանություն

. Ի՞նչ ազդեցություն ունի օրգանիզմի վրա մարդու հոգեվիճակը, ինչու՞ կենսուրախ մարդիկ ավելի հազվադեպ են հիվանդանում

Եթե մարդ լինում է լավ հոգեվիճակում բնականաբար մարդու օրգանիզմը լինում է լավ վիճակում առողջ վիճակում, իսկ եթե մարդ լինում է շատ վատ հոգեկան վիճակում մարդու օրգանիզմը կարելի է ասել քայքայվում է, որովհետև եթե մարդ հոգեկան վիճակում է լինում նա կրող է չսնվել, կամ սնվել շատ քիչ, կարող է անիմաստ բաներ ուտել, որ բացարձակ հարկավոր չէ և այդպես կարող է քայքայել ամբողջ օրգանիզմը։ Կենսուրախ մարդիկ հիվանդանում են շատ հազվադեպ քանի որ նրանք կարելի է ասել հետևում են իրենց, իրենց օրգանիզմին այսինքն սնվում են օգտակար բաներով և հիվանդանում շատ հազվադեպ։


2. Առողջ սիրտ, որն է վրեջինիս նախադրյալները՝ կարող եք վերցնել հարցազրույց բարեկամ բժիշկներից։

Մարդ առողջ սիրտ ունենալու համար` պետք է առողջ սնվի, պետք է մարզվի, ապրի առողջ ապրելակերպով։

3.Մեր լաբորատորիան համալրվել է նոր սարքավորումներով, ուստի առաջարկում եմ կատարել հետևյալ հետազոտական աշխատանքները

  • Ի՞նչ է մանրադիտակը, ո՞վ է այն կիրառել առաջին անգամ, ի՞նչ հետազոտոյթյուններ են կատարվել մանրադիտակի շնորհիվ

Մանրադիտակը կարելի է ասել դա մի սարգ է, որի միջոցով մարդիկ կարողանում են տեսել ամենափոքր իրերը, մանրեները, այսինքն շատ փոքրիկ առարկաներ, կենդանիներ, օրգանիզմի բջիջների և այլն։1538 թվականին ստեղծել է Ֆառակստոռովը։ Մանրադիտակով ստուգել են մարդու տեսողությունը, ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները, բևեռացված լույսը և այլն։

  • Որ՞ոնք են մանրադիտակով աշխատելու և խնամելու կանոնները

Դե պետք նախ մաքուր պահել Մանրադիտակը փոշիներից, պետք է հետազոտություններ անելիս միշտ զգոն լինել և քիչ շարժել Մանրադիտակը։

  • Ինչպե՞ս է աշխատում ջրի թորման սարքը, ինչո՞վ է թորած ջուրը տարբերվում սովորականից, որտե՞ղ է այն կիրառվում 

Թորած ջուրը սովորական ջրից տարբերվում է նրանով, որ թորած ջուրը մաքրում են հանքային աղերից, անօրգանական և օրգանական նյութերից և խառնուրդներից։ Նաև թորած ջուրը պիտանի չէ խմելու համար։ Օրինակ անձրևը դա թորած ջուր է այսինքն ոչ մաքուր և ոչ խմելու։

  • Ի՞նչ է պետրիի թասը, որտե՞ղ է այն կիրառվում

Պետրիի թասը հիմնականում օգտագործվում է քիմիական փորձերի համար։

Рубрика: Կենսաբանություն

Դելֆինների մասին

Դելֆինները պատկանում են կաթնասունների դասի,կետանմանների կարգի,ատամնավոր կետերի ենթակարգին։Դելֆինները ունեն շուրջ 40 տեսակ։Դելֆինների մարմնի երկարությունը 1-3 երբեմն մինչև 10 մետր է։ Ունեն կտցանման երկար դունչ, 70-ից ավել ատամ։Սովորաբար նրանք ապրում են վտառներովյուրաքանչյուրում 15-40 կենդանի։ Լողում են ժամում 50 կմ արագությամբ։ Չնայած ջրում ապրելունօդ են շնչում։ Սնվում են ձկներով, գլխոտանի փափկամարմիններով, երբեմն` խեցգետնակերպերով։Ունենում են մեկ ձագ, որին 4-6 ամիս կերակրում են կաթով։ Խոշոր դելֆինները ապրում են 50,մայրերը 30 տարի։ Կան նստակյաց և գաղթող տեսակներ։

Рубрика: Без рубрики, Կենսաբանություն

Լսողական վերլուծիչներ

Լսողական վերլուծիչներ-վերլուծիչը գործառական համակարգ է,որն ապահովում է ներքին և արտաքին միջավայրից ստացված տեղեկատվության ընկալումը , վերամշակումը զանազանումը:Վերլուծիչի կենտրոնական բաժինը մեծ կիսագնդերի կեղևի համապատասխան գոտին է, որտեղ իրականացվում է գրգիռի վերլուծումը և վերջնական զանազանումը:Խլություն,համրություն: